Bir İşaretin Marka Olarak Tescil Edilebilmesi İçin Gereken Şartlar

Her isim, logo veya işaret marka olamaz. Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) bir başvuruyu incelerken katı kriterler uygular. Bir işaretin marka olarak tescil edilebilmesi için temel olarak iki ana kriteri karşılaması gerekir: Ayırt edici olması ve başka bir marka ile benzerlik göstermemesi.

1. Ayırt Edicilik (Distinctiveness) Özelliği

Markanın, sunduğunuz ürün veya hizmeti rakiplerinkinden ayırabilecek kadar özgün olması, yani ayırt edicilik (distinctiveness) unsurunu taşıması gerekir. Markanın amacı müşteriye ürünün kaynağını göstermek olduğu için, bu işlevi yerine getiremeyen işaretler reddedilir. Markanın en temel görevi, sizin ürününüzü rakiplerinizden ayırmaktır. Müşteri o ismi duyduğunda veya logoyu gördüğünde doğrudan “sizin işletmenizi” anlamalıdır.

  • Tanımlayıcı İsimlerden Kaçının: Ürünün cinsini, miktarını, kalitesini veya amacını doğrudan belirten isimler marka olarak tescil edilemez.

  • Örnek: Zeytinyağı satmak için “Doğal Zeytinyağı” ismini alamazsınız; sektöre ait genel isimler veya ürünün özelliğini doğrudan anlatan kelimeler tescil edilemez. Örneğin; saç bakım ürünleri için “Harika Saç” veya eğitim hizmetleri için “Yetenek” isimleri tanımlayıcı oldukları için reddedilir.

  • Yanlış Yazım Hilesi: Kelimeyi “Dooğal Zeytinyağı” veya “Haryka Sa町eklinde yanlış yazmak veya sadece estetik bir font (yazı tipi) kullanmak, o kelimeyi ayırt edici kılmaz.

2. Benzerlik ve Karıştırılma İhtimali

Markanız özgün olsa bile, daha önce tescil edilmiş bir marka ile “karıştırılma ihtimali” varsa reddedilir. Benzerlik analizi yapılırken 3 kritere bakılır:

  • Görsel Benzerlik: Logo ve yazı tipinin yarattığı ilk intiba.

  • Fonetik (İşitsel) Benzerlik: Okunduğunda kulağa aynı veya çok yakın gelmesi.

  • Anlamsal Benzerlik: Kelimelerin yarattığı çağrışımın aynı olması.

Benzerlik sadece “aynı isim” demek değildir. Sektörde bilinen bir markanın bir harfini değiştirerek (Örn: Adidas yerine Abidas) tescil almak mümkün değildir.

3. Sektörel Terimler ve Genel Adlar

Herkesin kullanımına açık olan “Ekmek”, “Bilgisayar”, “Eğitim” gibi genel isimler tek bir kişinin tekeline verilemez. Bu kelimeler ancak yanına ayırt edici bir ibare geldiğinde tescile konu olabilir.