Marka Sınıfları (Nice Sınıflandırması) Nedir? 45 Sınıf ve Doğru Sınıf Seçimi

Marka tescil başvurusunda isim ve logodan sonra verilen en önemli karar sınıf seçimidir. Marka, yalnızca başvuruda seçtiğiniz mal ve hizmetler için korunur. Bu mal ve hizmetler, uluslararası Nice Sınıflandırması adı verilen 45 sınıflık sistemle gruplanır. Türkiye’de TÜRKPATENT de başvuruları bu sisteme göre alır; Türkçe kaynaklarda “Nis sınıflandırması” olarak da yazılır.

Bu rehberde 45 sınıfın ne anlama geldiğini, hangi işletmenin hangi sınıfı seçtiğini, e-ticaret ve mağazacılıkta 35. sınıfın yerini ve sınıf sayısının maliyete etkisini anlatıyoruz.

Nice sınıflandırması nedir, markanızı nasıl etkiler?

Sistem, dünyadaki tüm mal ve hizmetleri 45 sınıfa ayırır. 1 ile 34. sınıflar mal, 35 ile 45. sınıflar hizmet içindir. Başvuruda bir veya birden fazla sınıf seçer, her sınıf altında markayı kullanacağınız mal ve hizmetleri tek tek yazarsınız.

Bunun iki önemli sonucu vardır:

  • Koruma kapsamı: Marka tescil belgesi, yalnızca seçtiğiniz sınıflardaki mal ve hizmetleri kapsar. Seçmediğiniz bir alanda başkası aynı ismi kullanabilir.
  • Çakışma riski: Benzerlik değerlendirmesi yalnızca aynı sınıfa bakmaz, mal ve hizmetlerin birbirine benzerliğine de bakar. Bu yüzden başka bir sınıftaki markanın itiraz etmesi de mümkündür. Başvurudan önce marka tescil araştırması yaptırmak bu riski baştan görmenizi sağlar.

45 marka sınıfı: kısa özet

Aşağıdaki başlıklar her sınıfın genel konusunu gösterir. Asıl kapsam, başvuruda yazdığınız mal ve hizmet listesiyle belirlenir.

Mal sınıfları (1–34)

SınıfGenel konu
1Kimyasallar
2Boyalar, vernikler
3Kozmetik ve temizlik ürünleri
4Yağlar, yakıtlar, mumlar
5Eczacılık, veterinerlik ve sıhhi ürünler, gıda takviyeleri
6Adi metaller ve ürünleri
7Makineler, motorlar
8El aletleri
9Bilimsel ve elektronik cihazlar, yazılımlar, uygulamalar
10Tıbbi cihazlar
11Aydınlatma, ısıtma, soğutma cihazları
12Taşıtlar
13Ateşli silahlar
14Kuyumculuk, saatler
15Müzik aletleri
16Kâğıt, kırtasiye, basılı yayınlar
17Kauçuk, plastik (yarı mamul)
18Deri ürünler, çanta, valiz
19Yapı malzemeleri (metal dışı)
20Mobilya
21Ev ve mutfak eşyaları
22İp, halat, çadır, branda
23Tekstil için iplikler
24Kumaşlar, ev tekstili
25Giyim, ayakkabı, başlık
26Dantel, nakış, düğme, toka
27Halı, kilim, zemin kaplamaları
28Oyun, oyuncak, spor malzemeleri
29Et, balık, süt ürünleri, işlenmiş gıdalar
30Kahve, çay, unlu mamuller, şekerleme
31Ham tarım ürünleri, canlı hayvanlar, bitkiler
32Bira, alkolsüz içecekler
33Alkollü içkiler (bira hariç)
34Tütün ürünleri

Hizmet sınıfları (35–45)

SınıfGenel konu
35Reklam, ticari yönetim, perakende ve toptan satış hizmetleri
36Sigorta, finans, gayrimenkul hizmetleri
37İnşaat, onarım, kurulum
38Telekomünikasyon
39Taşımacılık, depolama, seyahat organizasyonu
40Malzeme işleme
41Eğitim, eğlence, spor ve kültür faaliyetleri
42Bilimsel ve teknolojik hizmetler, yazılım geliştirme
43Yiyecek içecek hizmetleri, konaklama
44Tıbbi, güzellik ve tarım hizmetleri
45Hukuki, güvenlik ve kişisel hizmetler

Sınıfların içindeki alt gruplar

TÜRKPATENT, her sınıfı kendi içinde alt gruplara ayırır. Başvuruda sınıfın tamamını seçmek zorunda değilsiniz; yalnızca işinize uyan alt grupları veya tek tek mal ve hizmetleri seçebilirsiniz. Örneğin 35. sınıfın 5. grubu, malların satışa sunulmasını yani perakende ve toptan satış hizmetlerini kapsar ve hangi mallar için istendiği ayrıca belirtilir.

Benzer marka incelemesinde de bu gruplar dikkate alınır. Bu nedenle sınıf numarası kadar, o sınıfın içinde neyi seçtiğiniz de önemlidir.

Hangi işletme hangi sınıfı seçer?

Doğru sınıf, markayı ne için kullanacağınıza bağlıdır. Sık görülen örnekler:

  • Giyim markası: 25. sınıf (giysi, ayakkabı). Kendi mağazanızda veya internet sitenizde satış da yapıyorsanız 35. sınıf eklenebilir.
  • Kozmetik ve bakım ürünü: 3. sınıf. Gıda takviyesi de varsa 5. sınıf gündeme gelir.
  • Restoran, kafe: 43. sınıf. Paket ürün de satıyorsanız ilgili gıda sınıfı (29, 30) eklenebilir.
  • Yazılım, mobil uygulama: 9. sınıf (indirilen yazılım) ve 42. sınıf (bulut/SaaS hizmetleri).
  • Danışmanlık, ajans: İş ve yönetim danışmanlığı ile reklam ajansları için 35. sınıf. Eğitim de veriyorsanız 41, yazılım veya tasarım hizmeti sunuyorsanız 42, finansal danışmanlıkta 36. sınıf eklenir.
  • Eğitim, kurs: 41. sınıf.

Bu örnekler genel yöndür. Aynı ismi hem ürün hem hizmet için kullanıyorsanız ya da gelecekte yeni alanlara açılacaksanız seçim değişebilir. Ücretsiz ön araştırmada faaliyetinizi birlikte değerlendirip sınıf ve mal/hizmet listesini netleştiriyoruz.

E-ticaret ve mağazacılıkta 35. sınıf

İnternetten veya mağazadan satış yapıyorsanız iki ayrı konu vardır: ne sattığınız (mal sınıfı) ve satış faaliyetinin kendisi (35. sınıf, perakende ve toptan satış hizmetleri).

  • Kendi markalı ürününüzü kendi sitenizde veya mağazanızda satıyorsanız ürünün ait olduğu sınıf çoğu zaman yeterlidir; 35. sınıf zorunlu değildir, satış faaliyetini de ayrıca korumak istiyorsanız eklenebilecek bir seçenektir.
  • Başkalarının ürünlerini kendi mağaza veya site adınızla satıyorsanız ağırlık 35. sınıftadır.
  • Pazar yerlerinin marka programları (örneğin Amazon Brand Registry) tescilli bir marka veya marka başvurusu ister; koşullar platforma ve ülkeye göre değişir. Konuya ayrıca e-ticaret için sınıf seçimi ve 35. sınıfı eklemeli miyim? yazılarında girdik.

Sınıf sayısı maliyeti nasıl etkiler?

TÜRKPATENT başvuru ücreti sınıf sayısına göre artar: ilk iki sınıf için ücret aynıdır, üçüncü sınıftan itibaren her ek sınıf için daha yüksek bir tutar uygulanır. Perakende hizmetlerini kapsayan 35. sınıfın belirli bir grubu altında mal sınıfı seçildiğinde ise ek sınıflar için ayrı bir indirimli ücret söz konusu olur. Güncel tutarları sayfamızdaki resmî ücret hesaplayıcı ile sınıf sayınıza göre görebilirsiniz.

Sınıf sayısını tek başına ücrete bakarak azaltmak çoğu zaman yanlış tasarruftur. Korumasız kalan alanda başkasının aynı ismi alması, sonradan yeni başvuru ve yeniden maliyet demektir. Ayrıca başvuru yapıldıktan sonra mal ve hizmet listesi daraltılabilir ama genişletilemez; yeni bir alan için yeni başvuru gerekir. Bu konuda başvuru sonrası sınıf ekleme yazımıza bakabilirsiniz.

Sınıf seçerken sık yapılan hatalar

  • Çok dar seçmek: Bugün yalnızca tek ürününüz olsa da 1–2 yıl içinde açacağınız alanları düşünmeden seçmek.
  • Çok geniş mal/hizmet listesi yazmak: Gerçekten kullanmayacağınız kalemleri eklemek itiraz riskini artırabilir. Tescilden sonra beş yıl boyunca kullanılmayan mal ve hizmetler için markanın iptali de istenebilir.
  • Yalnızca sınıf numarasına bakmak: Asıl belirleyici, her sınıf altında yazdığınız mal ve hizmet listesidir.
  • Araştırma yapmadan başvurmak: Seçtiğiniz sınıflarda benzer marka olup olmadığına önceden bakmamak.

Sıkça sorulan sorular

Nice sınıfı ile Nis sınıfı aynı şey mi?

Evet. Aynı sınıflandırma sistemi, Türkçe kaynaklarda hem “Nice” hem “Nis” olarak anılır.

Kaç sınıfta marka tescili yaptırmalıyım?

Markayı kullandığınız ve yakın dönemde kullanacağınız alan kaç sınıfa giriyorsa o kadar. Tek ürünlü küçük bir işletme için bir veya iki sınıf yeterli olabilir; ürün ve satış kanalı çeşitliyse daha fazlası gerekebilir.

Başka bir sınıftaki aynı isimli marka başvurumu engeller mi?

Her zaman engellemez, ama engelleyebilir. Karar, sınıf numarasına göre değil mal ve hizmetlerin benzerliğine göre verilir. Bu yüzden başvurudan önce araştırma önemlidir.

Sınıf sayısını artırmak başvuru süresini uzatır mı?

Başvuru süreci aynı işler. Ancak daha fazla alanı kapsayan başvuruda itiraz ihtimali de artabilir. Bu da süreci uzatabilir.

Hangi sınıfı seçeceğimi nasıl öğrenirim?

Faaliyetinizi ve ürünlerinizi birlikte değerlendirerek belirleriz. Marka tescil sürecinde ücretsiz ön araştırmayla sınıf ve mal/hizmet listesini netleştiriyoruz.